Адрес: 424000, Республика Марий Эл, г.Йошкар-Ола, ул. Первомайская, д. 109.
Тел.: (8362) 45-88-51

Е-mail:mari-centr@mail.ru

марийский

Пайрем калык колонныш шогалын урем дене кӱзат, нуным оза-влак вашлийыт (озавате, озакугыза, ансамбль).

Озавате ден озакугызан кидыштыже мелна кышыл да пура

 

Озавате. Поро кече, Ӱярня пайрем дене!

Сай сий дене Ӱярням

Лекна таче вашлияш

Ӱян мелна, салмамуно, туара , шоҥешталтше пурана

Вуча тамлен ончымыдам.

Озакугыза. Теле гочак вучышна,

Поро кумылнам кучышна.

Сылне марий мурынам

Ямдылышна пайремлан!

Вашлийше ансамбль Ӱярня пайрем нерген мурым мура. Чыланат пайрем эртарыме верышке ошкылыт. Сценыште ӱстел ден теҥгыл шога. Ӱстембалне марий кочкыш, пура шогат. Фольклор ансамбль-влак икте шолашке, весе пурлашке савырнен каят да шогалыт. Тӧтыретпуч пуалта.

 

Оза кува. Поро да весела пагытда лийже.

Оза кугыза. Сай улыда, шергакан марий-влак?!

Оза кува. Ӱярня пайрем – марий калыкын ик эн йӧратыме да вучымо пайремже.

Оза кугыза. Ӱярня пайрем - пӱртӱсын ылыжме татше.

Оза кува. Ӱярня пайрем – родо дене вашлиймаш, унала коштмо пагыт.

Оза кугыза. Ӱярня пайрем – йолкурык гыч мунчалтыме жап.

Оза кува. Таче пайремышке тӱрлӧ кундемла гыч марий-влак, фольклор ансамбль-влак толыныт.

Оза кугыза. Тиде: (ансамбль-влак дене палдарат)

Таклан огыл ойлат марий калык – виян калык, тудо пашаланат ура чонан, пайремымат эртарен мошта да шкенжын кугезе йӱлажым тукым гыч тукымыш шарен шога. Кызыт ме пайремым почаш марий онаеҥым (лӱмжым каласа) ӱжына.

 

Кӱсле йӱк. Ӱстелтӧр деке онаеҥ лектеш. Оза пайрем дене саламла, тыланымашым каласа.

 

Оза кугыза. Таум каласена пагалыме онаеҥлан.

Оза кува. Пайремнам умбакыже шуэна.

Оза кува. Пайремыштына ӱян мелна, шоҥешталтше пура, Ӱярня модыш, конкурс, оҥай таҥасымаш-влак тендам вучат. А эн тӱҥжӧ Ӱярня курык.

Оза кугыза. А кызыт мутым пуэна: (толшо уна-влак дене палдара, сценыш лекташ ӱжеш).

 

Оза кугыза. Марий Ӱярня пайремын шке йӱлаже уло.

Оза кува. Унала коштмо йӱлам ойлет мо?

Оза кугыза. Ну… тидыжат, конешне. НО!!! Эн тӱҥжӧ: марий калык пайремлан кӱлеш семын ямдылалтеш: шондык гыч эн мотор вургемжым луктеш, пӧртйымач эн тамле кочкышыжым тарвата. Эн уста койышыжым, эн паша да полмезе кумылжым ончыкта. Туге вет?

Оза кува. Тидыже чынак (кугешнен). А теве ончал, таче тыге шукынышт ыштеныт. Куанен сценышкына ____________ коллектившым пагален ӱжына.

Оза кува ден Оза кугыза ӱстелтӧрыш шынден кочкыш дене сийлат,

вара пайремыш кодаш йодыт.

Оза кугыза Кувай, а тый изиет годым Ӱярнялан могай модыш дене модынат?

Оза кува. Ме ятыр модыш дене модаш йӧратена ыле, но карта паҥга дене модмаш изием годсек ушешем возын. Йолташем-влак, а те тиде модышым паледа?

Оза кугыза. Кушеч палат, кызыт вет йоча-влакшат Ӱярня курык олмеш компьютер ончылно шинчат.

Оза кува. Таче пайремыш толшо калыкым таҥасымаш-влак вучат, а мотор марий вате-влакым салмавондо дене куржталыктена. Чылаштлан: изижлан-кугужлан Ӱярня курык пашам ышта. А ынде ме калык дене пырля модаш каена.

Вӱдвара дене куржталыштмаш

Оза кугыза. Оза кува, огеш кой, нигӧ ыш уж? Калтак, теве-теве родо-влак толшаш улыт, куш каен йомо.

Оза кува. Ой, шуктышым, шуктышым.

Оза кугыза. Мом шуктышыч вара? Мом тынар пуштыланет?

Оза кува. Уна толмо деч ончыч ӱячам ыштен шуктышым, кугыза.

Оза кугыза. Ӱячаж дене кӧм вашлийнет вара?

Оза кува. Кузе кӧм, Пошкырт кундемысе родына-влак теве толын шуыт. Нунылан лӱмынак ӱячам ямдылышым. Вет нунын дене Ӱярня пайремлан лач тыгай кочкышым ыштат.

Оза кугыза. О! Теве ончал толынат шуыт.

 

Уна-влак дене палдарат.

Мурпӧлек деч вара нуным ӱстелтӧрыш шындат.

Озакува. Шаҥге карта паҥга нерген ойлышна, айда самырык-влакым тиде модыш дене модыктена.

Озакугыза. Ну, пагалымем-влак шогалза йырыш.

А эн чолгаже кӧ лиеш?

Тугеже тый шогал покшеке,

Кучо теве кандырам, арале карта паҥганам.

Лупшал сайракын мучаш ден

Лук покшеке Талешкынам.

Карта паҥга модыш кая.

Оза кува. Ӱярня пайремыш мотор деч мотор родем-влак толыныт. Кугыза теве оҥгыр йӱк шоктыш ала-мо.

Оза кугыза. Тыйын оҥгыр йӱкшӧ пылышетлан шокта дыр, кызыт машина ден унала кудалыштыт, от пале мо? Ончал, теве мыняр шуко машина толын. Тиде вет чыла мемнан дек толыныт.

Оза кугыза. Ала-кӧн толмыж гыч коеш тиде мемнан у тулар ден тулаче-влакак огыл? Ончал-ян пӱсӧ шинчат дене.

Оза кува. Тидыже

Ансамбльым сценыш ӱжеш. Мурымаш-куштымаш деч вара ӱстелтӧрыш шынден сийлен колта.

 

Оза кува. Ожно ӱрня пайрем годым моткоч модаш йӧратена ыле. Кызытше модыт мо ала?

Оза кугыза. А шарнет тиде модышым.

Оза кува. Могайым?

Оза кугыза. Ӱярня курык гыч я издер ден, я олым мешакыш шинчын мунчалтен модын киена ыле, шарнет?

Оза кува. Пеш шарнем… Теве ик гана тыге волышемла иктын олым мешакше чыла йоген пытен ыле, а озаже олым дене петыралт кия ыле. А…. тидыже тый улат улмаш. (воштылеш).

Оза кугыза. Кызытсе икшыве-шамыч семын батут дене тӧрштылам, я ватрушкашке шинчен курык гыч чоҥештем ыле гын кӧранен ончалметым чот шижам ыле, очыни.

Оза кува. Батрушка манат, тудыжым коҥгаште кӱэшт луктытыс, вара тушко шинчын мом ыштат – чоҥештылыт?!

Оза кугыза. Чоҥештылыт? Эх, тый!!!

Оза кува. Мыйын шуко тулачемже имне тарантасыш шинчын кудалышташ йӧратат. Нунын кокла гыч

Ансамбльым ӱжеш.

 

Озакугыза.

Озаватын салмавондо

Чаплын мелнам кӱэштеш.

Кӱэштеш, кӱэштеш пералта,

Куржталышташ тарата.

Айста салмавондо дене куржталыштына.

Тиде модышлан реквизит-влак кӱлыт:

кок салмавондо, кок салма, кок мелна.

Кок команде дене писылык таҥасымаш

 

Оза кугыза. Ну писе улыда, писылык, чулымлык чыла тендан.

Эх, моткоч районласе марий-влакым йӧратем.

Оза кува. Чынак? Мо дене вара нуно тыланет келшат?

Оза кугыза. Кумылышт нунын поро, пайремымат эртараш моткоч йӧратат. Теве Шорыкйол пайремлан, шарнет, Марий Турек районын ик ялышкыже мийышна?

Оза кува. Кузе ом шарне. Мӧчӧр семын чиен ял мучко коштна. 14 суртыш пурышна, тусо калык кузе илат ончална.

Оза кугыза. Эше Ӱярня пайремыш ӱжна. Нунат шуко йодмым ышт вучо. Толынат шуыч, вашлийза.

Ансамбль дене палдара.

Оза кугыза. Чулым улыт Марий Турек калык.

 

Озакува.

Вӱдвара чыла кертеш,

Тамле вӱдым пӧртышкӧ пурта,

Чулымракым коклаштына ойыра.

Лекса-лекса вӱдвара дене модаш

Ит шого шеҥгелне, йолташ.

Вӱдвара дене куржталыштмаш

 

Оза кува. Шорыкйол толеш пура йӱаш

Оза толеш мунчалташ

Кугече толеш лӱҥгалташ

Семык толеш таҥ кучаш.

Оза кугыза. Мо пеш чапле мурым мурет.

Оза кува. Тиде мыйым тулаче ден тулар-влак туныктышт.

Оза кугыза. Ну тугеже гын ӱж сценыш, тек мемнамат мураш туныктат.

 

Ансамбль сценыш лектеш. Мурат.

Оза кува. Вот тиде ече гын ече. (Ечым луктеш).

Оза кугыза. О, шонет тыйын гына уло, мыйынат тыгай ече уло. (Тудат ечым луктеш).

Оза кува. Кушто муынат?

Оза кугыза. Кушто муынам тушто уке, а тылат кӧ пуэн

Оза кува. Ӱмаште Морко могырыш миенам ыле, чот таҥасат, лӱмынак ышташ йодым. Теве конденыт

Оза кугыза. Тугеже гын айда таҥасымашым ыштена. Тольык пӧлекнаже укес, мом пӧлеклена?

Оза кува. Ӱярня пайремыште пӧлек икте – мелна ос.

Ече дене таҥасымаш.

 

Оза кува. Кугыза, кугыза манам, тол вашке ( толеш, пуйто окнаш ончат. Онгыр йӱк шокта) маньым вет, оҥгыр йӱк, тый машина, машина, тидыже эн мӱндыр родына-влак толыт, ачамын, кугезе кочамын эргышт-шешкышт, айда вашлий, мый ӱстелым погем.

Оза кугыза. Вашлийшаш. Пурыза, эртыза, мӱндыр родына-влак, пеш вучена.

Ансамбль вуйлатыше. Салам лийже. Оза пайрем дене, Оза кувай! Оза кугызай!

Оза кува. Туге-туге лийже, пайрем дене! Шукертак икте-весынам ужын огынал, йӧра кеч пайрем толеш да амал уло икте весе ден вашлияш. Мелнанам пурлын ончыза.

Оза кугыза. Ну, туларем ден тулачем-влак сылне мурыдам муралтыза. Пайрем гаяк чучшо

Толшо ансамбль мурым мурат, погынышо калыкым куштыктат, сийлат.

Оза кува книгам кидышкыже налеш.

 

Оза кува. Калыкмутым шарналтена кугызай.

Оза кугыза. Вара мом ойла книгат, лудын пу.

Ӱйет уло-Оза - ӱйет уке-кукшо арня;

Оза годым нужна еҥат мелнам кочкеш.;

Оза годым йӱштат мунчалта.

Площадке гыч йӱк шокта: Вате-влак, меат вет калыкмут-шамычым палена, айста, ончык кӱзена. (2 номер).

Оза кугыза. Вашлийза ансамбль дене палдара.

Оза кугыза. Кугырак-влак родо-тукым унам вашлийын, сийлен эртареныт гын, а рвезе калык Ӱярня мучко модын жапым эртарен. Эн оҥай модышлан Ӱярня курык шотлалтыт да шотлалтеш.

Оза кува. Мунчалтыме годым келшыме шот дене ваш-ваш вачым кучен шогалын, ӱдыр-рвезе- влак поче-поче волат.

Оза кугыза. Оза кува, айда, меат мунчалташ каена да чыла калыкымат мунчалташ, модаш наҥгаена.

Оза кува. Пеш сай. Тугеже чыланат мунчалташ каена. Модын ситарымеке Ӱярня арня мучко погынышо куштырам йӱлатена. Айста чыланат ий курыкыш корнынам такыртена.

Чыланат мунчалташ Ӱярня курыкыш каят.

Туштыжо мужыр дене шогалын, тӱрлӧ арверыш (издер, пу тер, тӱрлӧ тошто арверыш) шинчын мунчалтат.

100 лет Марий Эл

logo 100

Ссылки

Е-mail:mari-centr@mail.ru

марийский
Яндекс.Метрика
© 2019 ГБУК РМЭ "Республиканский Центр марийской культуры". Все права защищены.
Joomla! - бесплатное программное обеспечение, распространяемое по лицензии GNU General Public License.